30 april 2026

Handigheid en hardnekkigheid (column, 2026)


Uitgever worden (3)




(Door Peter de Zwaan)

Waar je voor moet zorgen als kleine uitgever, is dat je af en toe een aanval krijgt van zelfbeheersing. Tenminste, als het je om de centen gaat.

Ik geef een voorbeeld. Een mevrouw uit Rotterdam had het laatste boek besteld. Elke keer als een nieuw boek was verschenen, bestelde ze dat via Bol. Terwijl het boek onderweg was, plaatste ik een Niksigheid op Facebook. Niksigheden zijn kleine zinnige en onzinnige invallen; wie daar meer over wil weten, kan kijken op Facebook en website, er staan er honderden, want ik doe het al jaren.

Mevrouw stoorde zich aan een Niksigheid waarin ik iets schreef over vreemdelingenhaat. Ik weet de formulering niet meer, maar die was blijkbaar mooi genoeg om haar boos te maken. Dus stuurde ze het boek terug, dat mag van Bol zonder opgaaf van reden. Voor zover ik weet, heeft ze nooit meer besteld.

Nog een oppassertje. Boekwinkels. Ze zijn er en ze moeten vooral blijven: leve de boekwinkels. Maar als ze onderdeel van een keten zijn, hebben ze te maken met inkopers. Dat zijn mensen met een gebruiksaanwijzing die niet op de verpakking staat, ik heb sombere dingen over hen horen zeggen door uitgevers en schrijvers en ik heb ervaren dat die wel eens gelijk kunnen hebben. Toen ik met uitgeven begon, heb ik de inkopers van alle ketens een brief geschreven. Dat ik zomaar ineens ook uitgever was, dat er prachtboeken aankwamen, dat ik veel van hen verwachtte.

Aantal reacties: nul. Geen telefoontje, geen berichtje van ‘leuk De Zwaan, maar we kunnen zonder je’, helemaal niks.

Toen de eerste boeken er waren, kwamen bestellingen van boekwinkels. Nou ben ik misschien een strabante, maar dan hoef ik niet meer. Wie via de boekhandel bestelt, kan boeken krijgen, maar hij/zij staat achteraan de rij, niks ‘morgen zijn ze er’, ze komen als ik zin heb ze te sturen.

Want dat is het mooie van zelf uitgeven: je hoeft niets wat je niet wilt.

Nadat we de boekhandels hadden afgeschreven (ik deel al het gedoe met mijn vrouw, drie keer raden wie de vervelende klussen doet en vervelend is alles wat na het schrijven komt), zijn we ons helemaal op Facebook gaan richten en wat bleek: met wat handigheid en veel hardnekkigheid kom je daar een heel eind mee, en je hoeft bovendien geen 42 procent boekhandelskorting te geven. Dat scheelt op een bedrag van 17,49 euro toch een slokje op een borreltje.

Tot slot van deze korte serie een paar tips voor de beginnende uitgever.

- Bewaar de dozen waarin de drukker je de boeken toestuurt, je hebt ze nodig als je zelf gaat verzenden.

- Vraag buren, vrienden, familie om frommelpapier, plastic noppenspul en luchtkussentjes, je hebt er veel aan als je wilt voorkomen dat je boeken in de dozen gaan rammelen.

- Sla de boeken die je nog niet hebt verkocht op in je huis en niet elders. Ik snap er het fijne niet van, maar het heeft te maken met de belastingen en het is goed voor je.

- Vergeet uitgevers die zeggen dat ze op een boek een winst maken van 10 procent (ik las dit een tijd geleden in de Volkskrant). Als je geen kantoor koopt aan een gracht in Amsterdam en verdomd veel zelf doet, dan kom je dik over de 50 procent.

Zet ’m op.

Deze column is ook te lezen op www.peterdezwaan.nl

 

Geen opmerkingen: