Wordt verwacht 9 (nieuws, 2007)

MATA HARI EN BLONDE DOLLY

,,Dood is niets, leven trouwens ook niet. Sterven, slapen, overgaan in niets, wat maakt het uit? Alles is een illusie.'' Het zijn nogal gevleugelde woorden voor iemand die op het punt staat door een vuurpeloton gefusilleerd te worden. Ze werden uitgesproken door Margaretha Geertruida Zelle op 15 oktober 1917 in het Franse Vincennes. Zelle, de op 7 augustus 1876 in Leeuwarden geboren dochter van een hoedenverkoper, verwierf wereldfaam als Mata Hari. De exotische naaktdanseres werd na een kort proces ter dood veroordeeld wegens spionage voor de Duitsers.

De procesgang was op z'n zachtst gezegd omstreden. Maar het duurt nog tot 2017 totdat het gerechtsdossier over de vermeende spionne wordt geopenbaard. Dan pas zal blijken of de danseres daadwerkelijk voor de Duitsers heeft gespioneerd of dat de Fransen in haar een zondebok zagen voor het falen van het commando aan het front.

Plotdenker Tomas Ross had geen zin om tot 2017 te wachten. Hij komt op of rond de dag dat Mata Hari negentig jaar geleden werd geëxecuteerd, met zijn visie op de affaire in de thriller 'De tranen van Mata Hari'.

Ross heeft het manuscript net bij Cargo, imprint van uitgeverij De Bezige Bij, ingeleverd. ,,Mijn God, het telt 572 pagina's'', laat de schrijver weten. ,,Ik heb er driekwart jaar aan gewerkt. Lang voor mijn doen, maar 't is tot nu toe ook het moeilijkste waar ik aan ben begonnen. Ik hoop dat mijn oplossing eindelijk het antwoord geeft op de raadsels sinds 1917.''

Het wordt overigens een druk Ross-seizoen, want voor maart 2008 staat de publicatie gepland van 'Blonde Dolly', ook al een thriller over een vrouw die vele mannenharten op hol liet slaan. 'Blonde Dolly' dat als feuilleton verschijnt in het weekblad Den Haag Centraal, gaat over de moord op de 32-jarige Haagse prostituee Blonde Dolly. In de nacht van 30 oktober 1959 wordt ze gewurgd aangetroffen in haar huis aan de Nieuwe Haven. De opschudding is groot, vooral omdat Dolly een 'societyhoer' was, die haar clientèle, waaronder veel politici, nauwgezet bijhield in een adresboekje. Al snel wordt duidelijke dat ze vermoord moet zijn door een bekende, maar de dader wordt nooit gevonden.

Na de dood van de Haagse hoofdcommissaris Gualthérie van Weezel vindt zijn zoon Hans een dossier over de moord, vergezeld van de instructie het te vernietigen. Welke gevoelige informatie staat er in het dossier?

Nog meer nieuwe uitgaven van Cargo:

Van Robert Harris (1957), tot voor kort vriend van oud-premier Tony Blair en auteur van bestsellers als 'Vaderland', 'Enigma' en 'Archangel', verschijnt in oktober 2007 de politieke thriller 'Geest'. Niet geheel toevallig gaat zijn nieuwe boek over een Britse premier, die Downing Street 10 voorgoed heeft verlaten.

Adam Lang was de langst zittende en meest controversiële premier van Engeland in de afgelopen halve eeuw. Nu hij zijn functie heeft neergelegd, accepteert hij een extravagant hoog bedrag om de langverwachte memoires van zijn leven als regeringsleider te schrijven. Terwijl de druk op Lang toeneemt om zijn magnum opus in te leveren, verongelukt zijn ghostwriter en wordt een vervanger gezocht. De nieuwe ghostwriter gaat aan de slag om het boek te voltooien, maar ontdekt veel meer geheimen dan Lang ooit had willen onthullen. Dodelijke geheimen.

TWEE MOORDGEVALLEN

'Het spannendste boek van het voorjaar', zo betitelt Cargo 'De verlosser', de nieuwe thriller van de Noorse ex-profvoetballer, beurshandelaar, musicus, componist en wereldreiziger Jo Nesbø (Oslo, 1960), die in januari 2008 in de winkel moet liggen.

'De verlosser' is het zesde avontuur van politiecommissaris Harry Hole, die zíjn verlossing vaak zoekt in een fles whisky. Het is Kerstmis en de inwoners van Oslo worden opgeschrikt door twee moordgevallen.

Eerst wordt in een container het lichaam van een junkie gevonden en vervolgens wordt een vooraanstaand lid van het Leger des Heils in het centrum van de Noorse hoofdstad neergeschoten.

Hole bijt zich vast in de moordzaken en ontmoet daarbij de jonge en kwetsbare heilsoldate Martina. Terwijl hun liefde opbloeit, wordt het onderzoek ingewikkelder, zeker als blijkt dat er een huurmoordenaar in het spel is, die zijn gezichtsspieren zo kan manipuleren dat hij vrijwel onherkenbaar is. Van 'De verlosser' werden in Noorwegen meer dan 250.000 exemplaren verkocht.

SEKSSCHANDAAL

Cargo heeft ook de rechten gekocht van 'Besmet', het thrillerdebuut van de Zweedse Katarina Wennstam. De schrijfster woont in Stockholm, waar ze werkt als verslaggever voor de omroep SVT. Ze schreef eerder twee non-fictieboeken.

Intriges, een seksschandaal en moord zijn de ingrediënten van 'Besmet', dat vanaf januari 2008 verkrijgbaar is. Het boek draait om het echtpaar Rebecca en Jonas Wahl. Ze hebben

succesvolle carrières (hij is advocaat, zij is journalist), ze zijn ruim twaalf jaar getrouwd en hebben een zoon en een dochter. Maar achter deze façade delen de twee steeds minder.

Als de eigenaars van een illegaal bordeel worden opgepakt en berecht, wordt Jonas, die bekend staat om zijn vlotte babbel, gevraagd om juridisch commentaar te leveren. Ondertussen hebben een paar collega's van Rebecca een computer gekraakt die een lijst bevat van prominente klanten van het bordeel. Jonas Wahl is een van de namen...

ARME EUNUCH

Jason Goodwin (1964) debuteerde als romanschrijver met 'De brand van Istanbul', waarmee hij meteen de Edgar Allen Poe Award voor beste roman in de wacht sleepte. Eerder schreef hij de non-fictieboeken 'Lord of the Horizons' en 'On Foot to the Golden Horn; A Walk to Istanbul', waarvoor hij onderzoek deed naar het Ottomaanse Rijk.

'De slangensteen', te verschijnen in oktober 2007, is het tweede deel in de serie thrillers over historisch Istanbul. Het is 1838 als de Franse archeoloog Lefèvre in de toenmalige Turkse hoofdstad arriveert met het doel een verloren gewaande Byzantijnse schat op te diepen. De Griekse gemeenschap in Istanbul is direct op haar qui-vive: Lefèvre beschikt over gevoelige informatie.

Yashim Togalu, de eunuch die de mysterieuze moorden in 'De brand van Istanbul' oploste, wordt ingeschakeld om Lefèvre in de gaten te houden. Maar wanneer het verminkte lichaam van de archeoloog wordt ontdekt naast de Franse ambassade, blijkt er maar één verdachte te zijn: de arme eunuch zelf.

Wordt verwacht 8 (nieuws, 2007)

RITUELE MOORD IN HET VONDELPARK

Nog een paar 'zaken' en dan hangt rechercheur De Cock zijn hoedje voor eeuwig aan de kapstok. Maar niet getreurd: er doet een nieuwe hoofdstedelijke smeris zijn intrede in het thrillergenre. Zijn naam is commissaris Bruno van Leeuwen en hij is ontsproten aan het brein van de Duitse (!) journalist Claus Cornelius Fischer (Berlijn, 1951). Fischer schreef voor onder andere Die Welt en Die Zeit. Tegenwoordig werkt hij, behalve als auteur, ook als vertaler en scenarioschrijver van bioscoopfilms en tv-series, waaronder Tatort.

In zijn thrillerdebuut 'En vergeef ons onze schuld', dat in januari 2008 bij de literaire uitgeverij Querido verschijnt, krijgt commissaris Van Leeuwen (54 jaar, getrouwd, geen kinderen) op Koninginnedag te maken met een gruwelijke zaak. Een twaalfjarige jongen wordt 's nachts gevonden in het Vondelpark. Hij lijkt op rituele wijze vermoord.

Vooralsnog tast Van Leeuwen in het duister over de dader, totdat een tweede, bijna op dezelfde wijze gepleegde moord, hem op het spoor brengt van de bezeten antropoloog Jos Pieters. Maar terwijl de bewijzen tegen Pieters zich opstapelen, begint Van Leeuwen steeds sterker aan diens schuld te twijfelen. Als Van Leeuwen met zijn vrouw, die aan de ziekte van Alzheimer lijdt, naar het ziekenhuis moet, ontdekt hij bij toeval met welk motief de beide moorden werden gepleegd. 'En vergeef ons onze schuld' wordt op dit moment verfilmd voor televisie.

MANUSCRIPT

Verschenen zijn eerdere thrillers bij Signature, nu is de IJslandse meester Arnaldur Indridason overgestapt naar het deftige Querido. Daar wordt in januari 2008 zijn nieuwste thriller 'Het koningsboek' gelanceerd. 'Het koningsboek' wordt betiteld als 'faction-thriller over de waarde van cultureel erfgoed'. Indridason schrijft over de Codex Regius, een onderdeel van de Edda, het manuscript uit 1271 waaraan het IJslandse volk zijn identiteit ontleent. Toen de Deense regering in 1971 besloot de Codex Regius terug te brengen naar IJsland, een voormalige Deense kolonie, stond het op de kade in Reykjavik zwart van de mensen. Twaalf pagina's van het middeleeuwse manuscript ontbraken echter - en zijn nog steeds niet teruggevonden.

Hoofdpersoon in 'Het koningsboek' is de jonge IJslander Valdemar. Hij reist in 1955 naar Denemarken, waar hij een aan lager wal geraakte hoogleraar ontmoet, die een groot geheim met zich meedraagt. Tijdens de oorlogsjaren is de Codex Regius uit het oog verloren. Als de hoogleraar hem daarover in vertrouwen neemt, maakt Valdemar zich op voor een reis door Europa. Zijn doel is het manuscript te vinden - en in leven te blijven. Want, zo blijkt, voor deze schat zijn mensen bereid over lijken te gaan.

Historicus en schrijver Arnaldur Indridason (Reykjavik, 1961), 'de grote meneer van de Scandinavische misdaadliteratuur', heeft de belangrijkste prijs voor de beste thriller in Noord-Europa, de Martin Beck Award, als enige schrijver twee keer op rij gewonnen. In 2005 kreeg hij de CWA Gold Dagger Award, de grootste prijs voor het genre in de wereld. Van Indridasons boeken werden wereldwijd meer dan anderhalf miljoen exemplaren verkocht.

Wordt verwacht 7 (nieuws, 2007)

NA DE MOORDKUIL: ZACHTE HEELMEESTERS

Van haar debuut 'Het hart en de moordkuil' verkocht ze meer dan vijfduizend exemplaren, zegt haar uitgever L.J. Veen. Tja, niet iedereen kan een Saskia Noort of Esther Verhoef zijn. Maar Nicolet Steemers uit Groenlo is niet bij de pakken neer gaan zitten. Ze schreef 'Zachte heelmeesters', haar tweede thriller die in januari 2008 het licht zal zien.

In deze 'literaire thriller' staat de gescheiden huisarts Heleen centraal. Al drie maanden lang leeft ze in slopende onzekerheid. Haar tienerdochter Mila is op de avond van de veertiende juni spoorloos verdwenen en sindsdien is niets meer van haar vernomen. Dan wordt het meisje op een middag in september vermagerd en ondervoed aangetroffen op een bankje in het park en lijkt de ergste nachtmerrie voorbij te zijn.

Heleen besluit Mila, bij wie geheugenverlies is geconstateerd, buiten de medische molen tehouden en haar de tijd te geven om tot zichzelf te komen. Maar doet ze hier wel goed aan? Dan verdwijnt Mila voor de tweede keer.

SLOPPENWIJKEN

Bij L.J. Veen verschijnt in november 2007 het romandebuut 'De wrekers van Medellín' van Nico Verbeek (1961). Verbeek woont met zijn gezin op een kleine boerderij in de buurt van het Colombiaanse Medellín, waar hij onder andere koffie verbouwt. Eerder schreef hij 'Pablo Escobar', een biografie van deze beruchte drugsbaron, waarvan hij tienduizend exemplaren verkocht.

Verbeeks roman gaat over het harde bestaan in de sloppenwijken van Medellín, een stad die gebukt gaat onder geweld, drugshandel en corruptie. Het boek speelt zich af halverwege de jaren tachtig. De Amerikaanse journalist John Bard wordt vastgehouden in het huis van comandante Angelito, leider van de 'wrekers'. Missie van deze groep straatjongens is om de bevolking te beschermen tegen het geweld van Ramiro Castro en zijn 'sicarios' - stromannen van de grote Colombiaanse drugsbaronnen.

Vanuit zijn gevangenschap is Bard getuige van de oorlog tussen de 'sicarios' en de 'wrekers'. Naarmate de bendestrijd zijn climax nadert, komt ook Bards eigen positie nog verder in gevaar.

Wordt verwacht 6 (nieuws, 2007)

DEBUUT VAN TV-PRESENTATRICE

Het staat niet met zoveel woorden op de cover, maar 'Geheime visite', het romandebuut van tv-presentatrice Karin de Groot (1963) mag rustig beschouwd worden als een thriller. Uitgeverij Nieuw Amsterdam noemt het boek dat in januari 2008 verschijnt, 'een bijtende roman over verbijstering, schuld en wraak'.

'Geheime visite' gaat over de elfjarige Mette, die haar achttienjarige buurman als oppas heeft. Zijn aandacht en volwassen uitstraling imponeren haar. Overdag, maar ook midden in de nacht klimt hij stiekem haar slaapkamerraam binnen via de dakgoot. Ze beleeft haar eerste seksuele ervaring met hem. Geleidelijk aan worden zijn bezoeken minder gewenst, maar hoe kan ze zich verweren?

Een kwart eeuw later wordt Mette pijnlijk geconfronteerd met haar verleden. Bovendien vermoedt ze dat de buurjongen van vroeger doorgaat met zijn wangedrag. Hij wordt een obsessie voor haar. Maar in hoeverre is Mette zelf schuldig? En is haar waarheid werkelijkheid of waan?

BEKENTENIS

Een andere debutant bij Nieuw Amsterdam is Derwent Christmas (1972), medeoprichter van het literaire tijdschrift Tzum en stadsdichter van Leeuwarden. Zijn in januari 2008 te verschijnen roman 'Twee tranen' heeft als ondertitel 'Een bekentenis'.

De inhoud: Wanneer Didier Dominique, eigenaar van een reclamebureau, beseft dat zijn rijkdom hem alles heeft gegeven was hij zich kan wensen, besluit hij het roer om te gooien. Hij gaat lesgeven op een hogeschool. In de collegezaal komt hij in contact met Marian, een studente die een onheilspellende aantrekkingskracht op hem heeft. Hoewel hij in het zakenleven alles en iedereen naar zijn hand weet te zetten, kan Didier maar geen greep krijgen op de studente. De gevolgen zijn fataal.

Vanuit zijn cel op 'death row' vertelt Didier - een week voor zijn executie - over de verhouding die hem alles ontnam wat hij ooit bezat.

Zinspelen (column, 2007)

TELKENS TERUG NAAR DIE ENE MOOIE PASSAGE

(Door Peter Kuijt)

Het nam een heel weekeinde in beslag voordat ik het boekenkatern van NRC Handelsblad had doorgeploegd, maar daar was het onderwerp dan ook naar: Het Goede Lezen. Zeven pagina’s lang werd gepleit voor 'slow reading', het langzame lezen. We moeten treuzelen, aandacht schenken aan 'de sensualiteit' (het stond er echt) van het lezen en onszelf toestaan om de ervaring van de woorden te ondergaan. De wereld om ons heen is al zo haastig, niemand neemt nooit nergens de tijd meer voor.

NRC-redacteur Pieter Steinz verwees in het openingsartikel naar toneelschrijver en Nobelprijswinnaar Dario Fo, die ooit verzuchtte: 'Eten zonder te proeven is als de liefde bedrijven zonder te beminnen'. Steinz: ,,Voor lezen gaat hetzelfde op.''

Verderop in het katern werd het verschil tussen de zinnenlezer en de boekenlezer uitgelegd. Een zinnenlezer leest een zin, zoals een wandelaar een landschap tot zich neemt. Hij proeft de woorden, verwondert zich hoe de schrijver met zinnen speelt en zinspeelt met gedachten. ,,De zinnenlezer'', schrijft recensent Arnoud Veilbrief, ,,is de eenling tussen de zwijnen, die de parels wél waardig is.’’ Minpunt aan de zinnenlezer is dat hij veel langzamer leest en boeken ook vaak niet uitkrijgt, omdat hij telkens weer terugkeert naar die ene mooie passage, dat sterke hoofdstuk, die allemachtig mooie alinea.

Hoe anders vergaat het de boekenlezer. Die leest drie à vier boeken per (mid)week, bijkans met de stopwatch in de hand. Veilbrief: ,,Soms leest de zinnenlezer wel eens een passage voor. Vond jij dat ook zo goed, vraagt hij aan de boekenlezer. Tja, was hem niet zo opgevallen. Hij leest immers 'nogal snel'. Maar het boek was 'wel mooi'.''

Ben ik een zinnenlezer of een boekenlezer, vroeg ik me – uiteraard na lezing - af. Ik lees boeken wel uit, ook die van povere kwaliteit, maar ben geen herlezer die verder geen pagina vooruitkomt. Ik ontleed wel zinnen, in die zin dat ik speur naar fraaie formuleringen, opgewonden raak van dialogen die lang doorwerken en beschrijvingen die de adem benemen. Het is de stijl die het 'm doet, van clichés en gemeenplaatsen, van stijlarmoede en stijlloosheid gaat het hier en daar jeuken. Ik applaudisseerde de afgelopen maanden dan ook in stilte voor Lieneke Dijkzeul, Alex van Galen, Tupla Mourits, Peter de Zwaan en Rudy Soetewey. Van de laatste herlas (!) ik diverse malen de eerste pagina van het genomineerde boek 'Moord', omdat ik pas verderop ten volle en met afgrijzen besefte om wie het hier draaide.

In mijn waarneming waren de juryleden van de Gouden Strop meer zinnen- dan boekenlezers. Het is oud nieuws, maar ze hadden weinig reden tot juichen. Misschien moet er voor 2008 maar een jury van boekenlezers worden samengesteld.

David Baldacci (interview, 2007)

Obsessieve bestsellerschrijver

(Door Monique Brandt)

AMTERDAM - David Baldacci wil graag even naar de Wallen. Ook een bestsellerauteur die van acht tot zes in een hotel is opgesloten voor een serie interviews, heeft frisse lucht nodig. In dit geval is het uitstapje bovendien puur bedoeld als research, verzekert de Amerikaan wiens dertiende thriller Geniaal geheim op dit moment in de top tien van best verkochte boeken staat. De Amsterdamse rosse buurt is door hem verkozen als het decor waar een deel van zijn nieuwste thriller zich zal gaan afspelen. En net als auteur John Irving al eerder deed ten behoeve van zijn roman Weduwe voor een Jaar, dat ook deels in onze hoofdstad speelde, vereist dat diepgravend onderzoek.

Veel wil Baldacci nog niet kwijt over de nieuweling in zijn oeuvre. Eerst krijgen de Nederlandse lezers in november nog Stone Cold voorgeschoteld, voor de kenners het vervolg op De Verzamelaars. 'Ik eindigde het boek met een soort van cliffhanger. Daar ga ik nu verder op door', aldus de schrijver.

In ieder geval zullen ook zijn komende boeken weer draaien om macht en machtsmisbruik en de vele gezichten van de waarheid. Het zijn de vaste thema's die Baldacci, soms met profetische blik, in zijn boeken beschrijft. 'Mijn doorbraak was het boek Absolute power, over een inbreker die de president in actie ziet met een andere vrouw. Ik kreeg naderhand stapels boze brieven, of ik soms helemaal gestoord was, omdat zoiets natuurlijk nooit zou kunnen gebeuren! Dat was niet lang voor de hele Clinton-affaire. Bill Clinton, die drie jaar later mijn boek Simple Truth als beste boek van het jaar verkoos.' Met een vette grijns: 'Soms is de werkelijkheid onbeschrijflijk bizar.'

Ook zijn boek The Camel Club over een samenzwering bedoeld om het Witte Huis omver te werpen, leverde hem de nodige postzakken aan reacties op. 'Veel, heel veel hate mail. Een man schreef me: 'dat je zulke onzin kunt schrijven dank je aan het feit dat in Amerika vrijheid van meningsuiting een recht is. Gebruik dat recht alsjeblieft nooit meer!' Ik heb die man maar niet geantwoord, ik had toch het gevoel dat dat een verloren zaak zou zijn.'

Baldacci is in andere kringen wel enorm populair. Zijn promotrip voerde hem inmiddels al langs Ierland, Duitsland, Frankrijk en nu dus Amsterdam. 'Ondertussen schrijf ik, waar ik ook ben. Alles wat ik nodig heb is een pen en een stuk papier, dan gaat de rest vanzelf. Schrijven is voor mij geen passie, meer een obsessie.'

Blanco pagina's 

Baldacci schrijft al vanaf het moment dat hij kán schrijven. 'Mijn fantasie is altijd nogal uitbundig geweest. Als ik als kind weer eens te laat thuis kwam, verzon ik dat ik ontvoerd was door een groep mensen en ergens vastgehouden, waardoor ik op geen mogelijkheid op tijd voor het eten kon zijn. Op een gegeven moment kreeg mijn moeder er kennelijk genoeg van, ze kocht voor mij zo´n boek met blanco pagina´s. Toen ging ik los.'

Baldacci wilde nooit anders dan schrijver worden, maar besloot tot een rechtenstudie, omdat een onbekend schrijver met korte verhalen anders de huur niet kan betalen. 'Maar ik bleef altijd schrijven. Schetsen, dialogen, personages, daarna novella's, toneelstukken, duizenden pagina´s. Mijn schrijfuren waren van elf tot twee 's nachts, de rest van de tijd werkte ik. Ik kan het niet, nooit loslaten. Als ik een restaurant in loop of nieuwe mensen ontmoet denk ik meteen: is hier een verhaal te halen, een interessant detail te vinden dat ik kan gebruiken? Als ik op een feestje met een glazige blik in een hoekje zit weet mijn vrouw al: die zit te broeden op een boek.'

Macht en vooral de manier waarop daarmee wordt omgegaan, zal hem altijd blijven fascineren, vertelt de auteur. 'Als iemand een ander mens in een vlaag van woede doodslaat, is dat zeer tragisch. Maar het gegeven dat er iemand in Washington zit die door een woord tienduizenden over de kling kan jagen, dat is angstaanjagend. Dat soort kleine boodschapjes stop ik graag in mijn boeken.'

Toch is het nooit alleen maar complotten, kommer en kwel in de Baldacci-boeken. 'Meestal hebben mijn personages grote fouten gemaakt, hun leven is een puinhoop, ze hebben er een rotzooitje van gemaakt. In mijn boeken krijgen ze de kans hun leven weer op poten te zetten. Sean King en Michelle Maxwell uit Geniaal geheim zijn voormalig geheim agenten die het op alle manieren voor zichzelf verkloot hebben. Maar ze krijgen een tweede kans, en die grijpen ze aan. Ben ik even blij dat ze niet bij de pakken neerzitten!'

De boeken van David Baldacci verschijnen bij uitgeverij A.W. Bruna.