Exit (nieuws, 2026)

Thrillerauteur Gerben Hellinga overleden



Thrillerschrijver Gerben Hellinga is op 88-jarige leeftijd overleden. Dat heeft zijn familie aan het ANP gemeld. De auteur overleed op 10 januari na een kort ziekbed.

Gerben Hellinga won in 1989 de Gouden Strop met zijn roman De terugkeer van Sid Stefan. De non-conformistische hoofdpersoon in deze thriller speelde ook al de hoofdrol in drie thrillers die Hellinga in de jaren 60 schreef. 

In 1985 eerder publiceerde hij de thriller Merg en been, een klassieker over de Amsterdamse drugsscene waarin prominente rollen werden vervuld door pratende honden. En in 1999 verscheen een nieuwe thriller van zijn hand, De stille.

In de afgelopen decennia heeft de auteur bepaald niet stilgezeten. Hij schreef theaterstukken, werkte als toneelcriticus voor Vrij Nederland en voerde regelmatig actie om het kunstenaarsgat Ruigoord, waar hij woonde, te beschermen tegen bulldozers, die in naam van de Amsterdamse haven steeds verder oprukken. Ook publiceerde hij een boek over 'innerlijke transformatie', Wintervlinder. Daarin komen onder meer zijn visionaire I Tjing-kwaliteiten ter sprake. 

Hoofdpersoon in De stille is de veertigjarige Paul Steenman, rechercheur bij de Amsterdamse politie. Hij moet zorgen voor zijn tienerdochter Moniek, sinds zijn vrouw hem verliet voor een andere vrouw. Als zijn collega en beste vriend bij de vergeefse arrestatie van valsemunters om het leven komt, valt Steenman in een zwart gat. Hij wordt geschorst, drinkt als een tempelier en snuift alles wat ook maar enigszins op geestverruimend poeder lijkt. 

Tijdens een zelfverkozen ballingschap in een caravan bij de Hoogovens kickt Steenman af en hervat zo goed als clean zijn taak. Een van de betrokkenen bij een corruptiezaak op een wijkbureau in Amsterdam-Oost verliest het leven en Steenman krijgt de leiding over het onderzoek. In de verrassende ontknoping komt er een wel zeer onwaarschijnlijke moordenaar om de hoek kijken.

De stille mist de kwaliteiten die de lezer na Hellinga's eerdere thrillers had kunnen verwachten. Suspense is er nauwelijks, daarvoor wedt de schrijver op te veel paarden: de valsemuntersbende, een mysterieus geval van zelfdoding en het corruptieschandaal. Ook het taalgebruik maakte van De stille een allesbehalve enerverende leeservaring: Hellinga kan zich maar niet ontworstelen aan een tuthola-stijl waarin je struikelt over lawaaiige clichés.

In 1970 ontving Hellinga de Henriette Roland Holstprijs voor zijn toneelwerken. Maar een tweede Gouden Strop voor De stille zat er niet in. Over literaire prijzen zei hij ooit: 'Het is niet altijd het betere of beste boek dat in de prijzen valt. Jureren is ook maar mensenwerk'.